Dissuor ti Portabaga

Iti naminsan nga ipapasiarmi iti Portabaga Falls iti Brgy. Portabaga, Santa Praxedes. Padasenyo met ti pumasiar, gagayyem. Adda swimming pool, cottage, function hall ken kuarto a pagturogan no kayatyo ti ag-overnight.

Siak iti abay ti dakkel a pako nga aw-awaganmi idiay Balingit (Pamlona, Cagayan) iti pusa-pusa.

Ti atayag a dissuor.Nalamiis ti danumna.

Swimming pool iti sakaanan ti dissuor. Adda para ubbing ken nataengan.

Dagiti cottage.

Siak ken dagiti mangisursuro iti Balingit Elementary School.

HOME

Kasla addak idiay Batanes

Daytoy man ti ladawak a kasla maysa nga Ivatan. Panagriknak idi ket kasla addaak idiay Batanes. Ania ket koman a gayad ti isemko no pudno a makapasiarak idiay Batanes.

HOME

MAKAULAW TI ANGOT TI NAMAGA NGA ASUK A BINATOK TI GURRUOD

Maikalima a Gunggona
Abuan-Valdez Awards for Iluko Literature (AVAIL)
Esponsor, Dir. Baldovino Ab. Valdez

i ulaw

inartapanen ti maruam ken di agnakem a dulluog parasipis ti danum
agulser ti tiklis iti pasugnod kabsat ni pandaca pygmea
idinto a maulaw bagis ti masakbayan iti ipas ti sabidong.

ii angot

misuotan ti angin ti panes nga aruyot ti Payatas a tikkab dagiti barong
pikarenna asug bituka dagiti dulpet. kidemanda lattan giteb ni diarrhea
ta piman limsot ni Mabini a tedda ni tuyo iti umis-isem a bolsa.

iii namaga

nagrikki ti paraangan ti bunton a kinalbo dagiti butiog nga alingo
agkurno ti matalimudaw a puon ti balitok a merienda ni saluyot
idinto a mawaw iti linnaaw ti tubo a dalan ti nakartib a bagas.

iv asuk

sullatan ti ubing a buteg ti nangisit nga agong ti uttot dagiti balay
ti plastik ken kemikal, impierno a kaingin ken tambutso ti higante a tuwato
agrarek met ti anges dagiti nakatanggaya nga ima iti pay-od kabsat ni pag-ong.

v batok

naimatangam kaki a lua ti Candaba, Calumpit ken Dampalit
agtungtunglab ti masakbayan suli ti Paniqui, San Miguel, ken Carranglan
idinto nga agkukurrot dagiti gumawgawawa a kuton ti evacuation center.


vi gurruod

marba ti tambor iti kada umagek nga atis iti baet dagiti biblia ken koran
singaen ti pukkaw dagiti nabartek a botelia ti ulimek subo da silaw, adigi ken subual
matitileng met ti agad-adal ken mangopisina a bolpen iti ungor ganggannaet a makinaria.

vii
a, no di latta aglupos ni Ari Sukir ken dagiti pasurotna agsublinto ti puli ni Marce. HOME

AGBALLAAK MET KOMA

katawaanda dagiti murseng
ken atitiddog a kuko
nga agkaraykay iti rugit
iti sidiran natayag a pasdek
ken iti sango ti munisipio. . .


Naipablaak iti Bannawag Magasin idi Disiembre 08, 2008


Kitaen ti tuloy daytoy a daniw iti kuarto ti daniw iti kanawan. HOME

TI MILAGRO A MANAGAN DEXTER

Dexter Marin Fabito ken Jonathan Ibale




No masabatmo ni Dexter Eduarte, 29, ti Bidduang, Pamplona, Cagayan, iti dalan wenno makitam nga aglanglangoy iti baybay wenno karayan, kudkodem la ketdi ti teltelmo samo kunaen: Kasano koma? Agtagtagainepak?

Saanka nga agtagtagainep. Agpayso ti nakitam, Kabsat.

Dexterity. Kinalaing iti ima ti kayat a sawen dayta a balikas. Ket nupay awan pulos kanawan nga imana ken nasurok la bassit a lima pulgada ti kaatiddog ti kanigidna nga awan ramayna, saan a problema kenkuana. Idi simmangpeten ti nakemna idi ubing, nga ammonan a kasta dagiti imana, immulanan iti panunotna a saan isuna a sabali kadagiti kapatadana. Pinagandarna ti utekna tapno maaramidna met dagiti kabaelan dagiti padana nga ubbing. Kinapudnona, kinunana kadakami idi kaumanmi a makasangit idi dagiti maestrana iti elementaria gapu ta kabaelanna ti agsurat babaen ti sakana – a napimpintas pay ngem iti surat dagiti dadduma a kaklasena.

Iti panagdakkel ni Dexter, immadu dagiti nakasidsiddaaw a kabaelanna. Ammona payen ti agbisikleta. Kabaelanna a sakayan ti naka-stand a bisikleta uray awan mangasistir kenkuana. Kinapudnona nakitami pay idi iti barangaymi a Balingit a nakabisikleta nga adda sanganayon a bulo iti kanawan nga abagana. Asideg ti paskua idi ken baro isunan.

Ad-adda la ket ngarud ti siddaawmi idi imbagana nga apanda kano pay dumaydayo iti kaarrubada a barangay a makigapas. Agtugaw iti daga sana ipiten ti kumpay iti kanawan a sakana sa ti met kanigid a sakana ti pagipitna iti pinuon ti pagay. Kinapudnona, makais-isem kano no kasta a buybuyaen dagiti kaduada a makigapas ta adu no kua ti magapasda kada Tata Federico F. Eduarte ken Nana Estrelita Ojano Eduarte a dadakkelna, ken kakabsatna. Isu ti maikalima kadakuada a pito nga agkakabsat. Saan met ngaminen a ti aggapas ti ubraen dagiti kakaduada ta maayatanda metten a mangbuya kenkuana.

Kinapudnona, pinabuyaannakami ni Dexter idi uminumkami iti balayda. Beer ti ginatang ni kayongna, ni Juvenal Bautista, ta dina met kayat ti coke – a naawatanmi met. Ammomi nga adda rasonna. Simrek iti balayda. Addan igpil ti kanigid nag imana a monobloc a tugaw idi rumuar. Sa manen nangala iti baso ken pitsel. Lukatanmi koman ti bote ngem siakon kinunana. Inipitna ti bote iti kanawan a sakana sana kinagat a linukib daytoy. Apagbiitna la a linuktan dagiti tallo a bote. Isuna pay ti nagikarga iti uneg ti pitsel nga adda yelona. Kargaanmi koman dagiti baso ngem siakon kinunana. Inipitna manen iti kanawan a sakana ti ima ti pitsel sa kinargaanna dagiti baso. Sinimpana ti kallugongna kalpasanna. Pirminsan ti siddaawyo, inyisemna. Nagtungtung-edkam’ lattan ta agpayso ti kinunana.

Ad-adda manen ti siddaawmi idi inipitna ti nakasupot a kornik sana linukatan babaen dagiti ngipenna. Kalpasanna, karkargaannan ti ngiwatna iti kornik. Ket siempre, no makaisubo iti kornik kabaelanna met ti uminum iti baso nga adda iiggamanna. Ipitenna met laeng iti sakana.

Urayla dimmakkel dagiti matak idi ipiten ti kanawan a sakana ti imparabaw ni kayongna a lima a pisos iti ababa a lamisaan. Nasiputak la unay ti panangipuruakna iti kanigid nga imana a dagus met nga inipit daytoy.

Napaisem ni Nana Eduarte a nanang ni Dexter idi damagenmi no kasano ti panagdigosna. “Ay, kunayo no parikutmi ni Dexter, annakko? Saan. Isuna pay ketdi, a, ti ad-adda a katulonganmi iti balay ngem dagiti kakabsatna. Isu pay ti para luto. Labaanna dagiti murengna. Ammona nga ipamuspusan ti kayatna nga aramiden.”

Wen nga agpayso, aya, ta dagiti sakana ti pannakaimana.

Sipapannakkel ni Dexter a nagipakaammo kadakami a nalaing kano nga agala iti kaggo iti karayan ken karibuyo iti baybay. Kasla met laeng karibuyo ti kaggo ngem addada nalamuyot a banag iti kalub daytoy. Gapu ta pannakaimana dagiti sakana saanen a bumatok. Ipitenna lattan kadagiti sakana sana ikarga iti pagikkanna nga iket a nakaigalut iti siketna. Nalaing pay nga agipakat ken agsangat iti sellem. Pagala iti rasa ti sellem.

Maysa pay isuna a para ayuma iti iket iti daklisan iti lugarda. No kasta a sumurot iti taw isu ti para karas iti barangay. Ipitenna ti napisi a sangalawas a kawayan ket paabbatanna ti barangay. Makipagguyod pay iti daklis. Nakaigalut ti sakote iti siketna.


Saanmi a nadanonan ni Dexter iti balayda iti kabigatan ti maikadua nga aldaw a kinunami a panagkikitami. Saankami ngamin a nakapan iti maikadua a panagkikitami ta adda importante a napananmi. Ammomi lattan a dimi mauray idi nabayagkamin bassit iti taengda. Nalagipmi ngamin ti kinunana idi damomi nga interbiuen: adun dagiti nangin-interbiu kaniak ngem awan met ipakitada a gapuananda. Adda pay idi pasken a nakaayabak a nagpabuya. Inpakitak amin a kabaelak ngem awan man la a pulos ti intedda kaniak. Kasla inabalbalaydak. No saan la a ni kayong ti kaduayo, diak ammo no nagpakitaak kadakayo. Adda sanaang kadagiti balikas ni Dexter.

Saankami a nakauni. Adda puntona. Ket Maawatanmi. Adda asi kadagiti matami a mangkitkita kenkuana. Naalami met laeng ti riknami. Saan a ti pisikalmo ti kayatmi a maipakita, kinunami, no di ket dagiti kabaelam ken ti kinatibker ti pakinakemmo. Ipaspasindayagdaka, kinunami. Maysaka nga inspirasion. Ammom, adu dagiti kumpleto ngem maumada iti panagbiagda.
Immisem.

Ket wen, pudno ‘tay kunada a natay laeng ti awan remediona. Adda pamuspusan ti amin a banag a kayattayo a maaramid. Maaramidtayo ti kayattayo a ditay agdepende iti sabali Agtalektayo laeng iti bagitayo ken kangrunaanna iti Namarsua. - 0 HOME

Viva Hotbabe Anna Leah Javier, maysa kadagiti sangaili iti LIGA ng mga Barangay Night iti Tubong Festival ti Pamplona, Cagayan

Nabara a sinangaili dagiti Pamplonenios ni Viva Hotbabe Anna Leah Javier iti idadar-ayna iti rabii ti LIGA ng mga Barangay iti Tubong Festival ti nasao nga ili. Nangrugi idi Abril 25, 2009 ti piesta ken aggibus inton Abril 30. Sinagutan ti sexy star dagiti agbuybuya iti uneg ti kabarbaro a gymnasium iti nasam-it a dua a kanta. Naawis ti sexy star babaen ken ni Hon. Mayor Baby Aline Vargas Alfonso ti Abulug, Cagayan.
Naisangsangayan pay a sangaili da Hon. Vicente Pagurayan, LIGA Provincial President, Province of Cagayan, Hon. Baby Aline Vargas Alfonso, Mayor ti Abulug, Cagayan ken Hon. Jimmy Siriban, LIGA President, Aparri Chapter.

Adda iti kakanawanan ti autor.

Small World

Kitaem a talaga ti kinabassit ti lubong! Mayat ti patugawko iti traysikelko iti sikigan ti JVLP Shell ditoy Sanchez Mira idi agsardeng ti GMW iti nasao a gasolinaan. Rimmuar dita dagiti dua a nalaing a mannurat iti Ilokos Norte. Da ma'am Ely Madarang Raquel ken ma'am Rosario Bingayen. Nagturongda iti Dumlao Drug Store a kaabay ti gasolinaan.
Diakon nagbayag ket sinurotkon ida. Ania pay, nabara a kinnablaaw ken linnamano ti napasamak - ta kasta ti ugali dagiti mannurat nga Ilokano uray sadino a disso ti pagsisinnabtanda. Adda latta iti pusoda ti nasinged a pannakikinnabsatan ken pannakipagayam. Dayta nga ugali ti saanto pulos a malapsi iti pusoda.
"Apay nga addaka ditoy?" sinaludsodda. "Ket tagaditoyak, ma'am, insungbatko."
Mapanda kano idiay Tumauini, Isabela.
Nupay, nabiit ti panagkikitami, umanayen daydiay a mangparagsak iti pusomi, nga iti di napakpakadaan a kanito ket nakitak manen dagiti idolok a mannurat.
Agbiag ti Literatura Ilokana. Agbiagtayo nga Ilokano!